Üniversitemde sistemin beni ittiği yoksullukla pek de iştah açıcı olmayan, ufacık porsiyonlanmış ancak yine de “daha ucuz” olan yemeği yemek için bir de bir bankanın müşterisi olmam gerekiyor!
Öğrencisi olduğum Balıkesir Üniversitesinde olduğu gibi Türkiye’de yüzlerce üniversite yemekhane ödeme ve kampüs kart altyapıları için çeşitli bankalarla iş birliği yapmakta. Bu sistemde üniversite bir bankayla anlaştığında öğrencilerin yemekhaneden faydalanabilmesi için o bankadan hesap açması veya ilgili bankanın mobil uygulamasını kullanması gerekiyor. Öğrenci kimlik kartları doğrudan ilgili bankanın banka/kredi kartı özellikleriyle birleştirilip yemek bakiyesi bu kartlara ATM veya mobil bankacılık üzerinden yükleniyor.
Üniversite öğrencileri, bankalar için geleceğin çalışanları ve doğal olarak potansiyel müşterileri; banka, öğrenciyi kampüs hayatının başında kendi sistemine dahil ederek kalıcı bir bağ kurup sonrasında sistemine bağımlı hale getirmeyi planlarken aynı zamanda binlerce öğrencinin aynı bankada vadesiz hesap açması, kart kullanması ve velilerin bu hesaplara düzenli para göndermesi, bankanın finansal hacmini ve sıcak para akışını doğrudan artırıyor. Bankaların kazandıklarının yanında öğrencilerin kazancı ne?
Kişisel nitelikteki verileri doğrudan bankalarla paylaşılan üniversite öğrencilerinin dayatma yoluyla birer banka müşterisi haline getirilmesi hem kişisel verilerin ihlali hem de sözleşme yapmaya zorlanmak bakımından çifte temel insan hakkı ihlaline sebebiyet vermekte. Özetle hakkı gasp edilen öğrenci, zaten halihazırda görmekte olduğu sosyoekonomik şiddetin faillerinden bir tokat daha yemekte; içine itildiği yoksulluk yüzünden sadece yemek yiyebilmek için bu gasba boyun eğmek zorunda bırakılıyor.
Bu duruma karşı ne yapılabilir? Öncelikle farkına varılmalıdır ki üniversiteler, rektörlüklerin işlettiği ticari işletmeler; öğrenciler de bu işletmelerin müşterileri değildir. Bu bakımdan rektörlükler, bankaları veya şirketleri düşünmek yerine öğrencileri düşünüp beslenme hakkını teslim etmeye zorlanmalıdır zira beslenme hakkı vazgeçilebilir değildir.
Öğrenci kartları yeniden geçerli kılınmalı, bankalarla yapılan anlaşmalar derhal sona erdirilmelidir!
Balıkesir Üniversitesinden bir öğrenci
